LOU SARMOUNEY / LE JHACASSOUS

12 juin 2012

Parlar negue de Gironda

Classé dans : Bassin e Hauta Landa girondina,Lingüistica — Lo Sarmoneir @ 19 h 46 min

Lo parlar negue es coneishut coma estent tipicament landés (deu 40 !).

Aqueth parlar es caracterisat per la prononciacion « eu » (qu’èsti ubèrt, barrat o muc) deu e qu’es prononciat « é » alhurs. Lo è damòra damb la mèma prononciacion. Existen tanben parlars semi-negues (en Medòc, Libornés, etc.) on las sonoritats negas son presentas sonque a quauques endrets (ex. la finala -eir).

En Gironda, donc, se parla negue. D’autscòps, suu Bassin, disèvan Los Dengins parlan fin, los Miòs parlan gròs.  « Gròs » vòu díser « negue », solide. Lo canton de Belin, lo bocau de l’Èira, lo canton de Sent-Sefrian son inclusidas dens la zòna nega, que s’arrestèva au Barp e au nòrd de Sent-Magne. A Capsius tanben, ‘quò’s la lana clara.

Vací donc, a titre d’exemple, la mèi que famosa parabòla deu hilh prodigue en parlar negue de Salas, en prumèir una transcripcion aproximativament fonetica, en segond en ortografa normalisada. Lo problème de l’API ‘quò’s que per las voièlas nasalisadas, n’èi pas trobat dens la taula deus caractères lo simbòle adequat !

Un ome n’aouè pas queu dus hils. Lou mey joueunn dichut a soun pay :

 » Eus tèms queu sigi moun mèste é qu’agi argeunn. Faou queu pusqui m’eun ana é queu beugi péïs. Partadjàet boste bèn é balieut-meu ço queu dìoui aoueù. » «  O moun hil, dichut lou pay, hèy coum bùlhis. Ès un machann é seuras punit. »

E après, daourit un tiroir,  partadjàet soun bèn é n’eun hit dùoues parts. Quaouqueh
jouns après, lou machann s’eun angut dou biladye eun hèns lou fièr é chèn dide adichats èn digun. Traouassèt freum deu lanes, deu boys é d’arrìous. Aou cap dé quaouqueh meus, diwut beunde sa peulhe eun d’une bieulhe heumne é seu louguèt peur eusta bèyleut. L’eumbièren heun lous cams peur warda lous azes é louh bùous. Alòrs eustut bieunn maleurus. N’awut pa mèy deu leuyt peur jade la nuyt, ni deu huc peur seu caouha couann aouè hreuyt. Aouè caouque cop tèlemeunn hame qu’aureù bieun minjat aquires hulhes deu caouleut é aquit fruyt pourrits dounn minjen lous porcs. Mé digun li balhèoue pa reu. Un deusseù, lou bènte buyt, seu dichèt toumba sus un trous, é guignèoue peur la frinèste lous aoudèts queu boulèouen  liougèyremeunt. épuy labeuts bit apareuche heun lou cèou la lune é leus eusteules, é seu dichut èn plourans : ala, la mèysoun deu moun pay eus pleune deu bèyleuts qu’ann pan é bin, ùous é hourmadje tann queu n’eun bòlen. Peundèn aqueut tèms, jou, crébi deu hame aci ! Ebé, baouc meu lìoua. Anirèy trouba moun pay é li dirèy : hiri un peucat couan bouluri beus dicha. Awuri grann tort é faou queu meu punìssit. Ic sabi bieun.  M’apèrit pa mèy boste hiy, treutèt-meu coum lou darrèy deu bosteh bèyleuts. Eusturi coupable mè m’anugèoui lugn deu bous.

Un òme n’avè pas que dus hilhs. Lo mèi joen dishut a son pair :

« Es temps que sigi mon mèste e qu’agi argent. Fau que pusqui me’n anar e que vegi peís. Partàtjatz vòste ben e bàlhatz-me çò que divi aver. » « Ò mon hilh, dishut lo pair, hèi com vulhis. Ès un maishant e seràs punit. »

E après, daurit un tiroar, partatgèt son ben e ne’n hit duas parts. Quauques jorns après, lo maishant se’n angut deu vilatge en hens lo fièr e shens díder adishatz en digun. Travassèt frem de lanas, de bòis e d’arrius. Au cap de quauques mes, divut vénder sa pelha en d’una vielha hemna e se loguèt per estar vailet. L’envièren hens los camps per guardar los ases e los buus. Alòrs estut bien malerús. N’avut pas mèi de leit per jàder la nuit, ni de huc per se cauhar quand avè hreid. Avè quauque còp tèlament hame qu’auré bien minjat aquiras hulhas de caulet e aquiths fruits porrits dont minjan los pòrcs. Mès digun li balhèva pas ‘ren. Un desser, lo vente vuit, se dishèt tombar sus un tros, e guinhèva per la frinèsta los audèths que volèvan liugèirament. Epui lavetz vit aparéisher hens lo cèu la luna e las estelas, e se dishut en plorans : alà, la maison de mon pair es plena de vailets qu’an pan e vin, uus e hormatge tant que ne’n vòlen. Pendent aqueth temps, jo, crèbi de hame ací ! E ben, vauc me livar. Anirèi trobar mon pair e li dirèi : hiri un pecat quand voluri ves dishar. Avuri grand tòrt e fau que me puníssitz. Ic sabi bien. M’apèritz pas mèi vòste hilh, tretètz-me com lo darrèir de vòstes vailets. Esturi copable mès m’anugèvi lunh de vos.

Quauquas remarcas :
* prononciacion « d » (audèth, díder)
* pronoms « nes »,  »ves » ; determinants/pronoms « aquith », « aquira » ; pronom « ic »
* conjugasons en -u- (avuri, vulhis)
* aspiracion deu « s »  (louh buus)
* mòts damb -u- (buu, uu, vuit)
* presença deu -n- intervocalic (luna, frinèsta)
* preterit « long » (voluri, hiri)
 

Lo còp que ven, ajotarèi en compareson las parabòlas d’Austens e de Sent Sefrian… per véser çò que balha en anant cap au levant !

Lo rapòrt deu vailet

Classé dans : Entre Duas Mars,Literatura — Lo Sarmoneir @ 1 h 43 min

- Mèste, bien francament, d’après çò que se passa,
Sui ben debot caduc, ne teni mèi en plaça,
Es una compassion ! Quora ètz hòrs de l’ostau,
Vòsta fama ne pòt se dirijar pus mau.
Sap arren refusar, lo monde ne’n abusa
E lo purmèir vingut la ròtla e se’n amusa.
Per ne citar qu’un fèt, la, pas pus tard que gèir,
Se dishèt enjaular pr’un joene carbonèir ;
Sabut pas se defénder e jamèi n’èra estada
Autan bien que pr’aqueth artistament rinçada…
- Lo mèste que ne pèrd pas un mòt deu rapòrt,
Sarra los pòts, froncís les ussas, mitat mòrt.
Diga-me tot, ce ditz, caqueta demb franshisa,
Veirèi après aquò çò que fau hèser o díser.
- Oui, mèste, demb sa blaga e sons salamalècs
Li vendut deu carbon on n’a que deus humècs.
S’avèvatz vist aquò, bondius, la cosina èra
Pimpenenta de hum, pira qu’una taishoèra.
E de tot es parelh, ne sabent díser : non,
La cunhan sus los pes, lo nombre e la valor.
Quòra n’ètz pas ací, los marshands hèsen fola,
E se n’es Pièrre o Paul, es Jaques que la rotla…
- Ah ! copa lo patron, m’avès fishut lo trac.
Me tiras un famús pes de sus l’estomac !

Florimond.

Lo rapòrt deu vailet dans Entre Duas Mars F.MASSONpor-150x150

F.MASSON-150x150 florimond dans Literatura

A Caudròt

11 juin 2012

Cant a Nòsta-Dama deu Vielh Alhàs

Classé dans : Tradicions populàrias — Lo Sarmoneir @ 19 h 47 min

(L’Echo de nos Paroisses n° 17, p.15)

 

Refrin : Bota un cièrge a la Vièrja / Qu’àimam au peís de Vasats / La prièra monta fièra / Dens la glèisa deu vielh Alhàs

Quand las abelhas au primtemps / Van chucar la tuja florida / La joenessa de Sigalens / Per la cantar ven rejoïda
Las mainadas vènen aciu / Coma los dròlles, cada annada / Au mes de mai per pregar Diu / E n’an pas pòur de la rosada
Qué vòlen donc aqueras gents / Davant l’autar de Nòstra-Dama ? / Demandan, per èster contents / La santat deu còs e de l’ama
Per que pòdetz, Vièrja d’Alhàs / Donar a cadun sa demanda / Fau que sabin, dens tots los cas / Que vòsta puïssança es bien granda
Alhàs lo Vielh  dens lo país / Perdut au mitan de la lana / Apèra cada an sons amics / De la Garona a la Bassana
Farrà partir dens chic de temps / Mercí per aquesta jornada / N’aublideram pas Sigalens / Torneram ací cada annada
 
Cant a Nòsta-Dama deu Vielh Alhàs dans Tradicions populàrias Aillas-le-Vieux-300x225

10 juin 2012

Los oloms

Classé dans : Ecologia, natura — Lo Sarmoneir @ 22 h 32 min

Los oloms dans Ecologia, natura olom-193x300

Florimond escrivut un poème dedicat a l’olom de Menaut, a Cerons. Preu moment ne l’èi malurosament pas devath la man, mès aquò ne va pas nos empachar de parlar deus oloms. Oloms, dits tanben omes, ormes, auloms, aloms…

La particularitat deus oloms es que son atenhuts per la grafiòsa, una malausia fongica apareishuda en 1919 dont lo vector es en generau un barbòt, Scolytus scolytus. Los simptòmes son una desformacion de la pèth e una dessicacion de las hulhas. Aquò’s pr’aquò que los oloms, se ne’n tròban totjorn un chic pertot dens las sègas e los bòscs, n’atenhen pas lur talha adulta pusque se mòren avant.

Pertant, los oloms de bòsc (o simplament solitaris) pòden estar mèi a l’abric de la grafiòsa : exemple, aqueste de la gara de Lengon, o mèi aqueth de Sent Avit de Solètge, plantat en 1848 coma Aubre de la Libertat, a d’una horquèira, punt estrategic.

 

 

 

 

9 juin 2012

Parabòla deu hilh prodigue (La Rèula)

Classé dans : Entre Duas Mars,Lingüistica,Tradicions populàrias — Lo Sarmoneir @ 14 h 38 min

Un òme agut dus gojats. Lo pus june dissut a son pair : « Mon pair, balhetz-me la porcion de vòste bien que me reven », e les-i partagèt son bien.
Pauc de jorns après, augent tot amassat, lo pus june gojat partit tot de suïta per un peís bien lonh d’aishiu , dissipèt son bien en vivent dens lo libertinatge.
E après qu’augut tot fenit, i vengut una granda famina dens aqueth peís e comencèt a mancar.
Partit e se’n angut se botar au service d’un òme d’aqueth peís, e l’envièt a sa meitaderia pr’i gardar daus gorets. Auré volut remplir son vente des gossas que les pòrcs mingèvan e digun les-i balhèva.
Rentrèt en eth-mème e dissut : « Combien de veilets a l’ostau de mon pair abondan de pan e jo mòri ací de hame. Me levarèi e anguerèi a mon pair e li dirèi : Papair, èi pecat contra lo cèu e devant vos. Ne sui pas mèi capable d’èster aperat vòste gojat : tretetz-me coma un de vòstes veilets. »
Se livèt e vengut a son pair, coma èra encara lonh, son pair lo vit e agut compassion, corrut a eth, se gitèt a son còth e li balhèt un poton. Lo gojat li dissut  : « Papair, èi pecat contra lo cèu e devant vos ; ne sui pas mèi capable d’èster aperat vòste gojat. »
Lo pair dissut a sos veilets : « Portetz viste ma pus bèra rauba, vestissetz-lo e balhetz-li un anèth au dit e des solièrs aus pès. E menetz lo vetèth gras e tuetz-lo, mingem e regalem-nos. Percequé mon gojat qu’es aishiu èra mòrt e es ressuscitat, èra perdut e es retrobat » e comencèren a se regalar.
Mès lo gojat l’einat èra au shamp e coma venèva e qu’aproishèva de l’ostau entendut los vielons e la dança. Sonèt un daus veilets e li demandèt çò qu’aquò èra. E aqueste aciu li responut : « Vòste frair es vengut e vòste pair a hèit tuar lo vetèth gras percequé l’a trobat que se portèva bien. » Mès se mit en colèra e ne volèva pas entrar : son pair sortit e comencèt de lo pregar. Mès eth dens sa responsa dissut a son pair : « Vaishí tant d’annadas que vos sèrvi, jamèi ne vos èi desobeït e ne m’avetz jamèi balhat crabòt per hèser ribòta damb mos amics. Mès quora vòste gojat qu’es aishiu, qu’a minjat tot son dequé damb des libertinas es vengut, li avetz tuat lo vetèth gras. »
Mès aqueste li dissut : « Mon gojat, tu ès totjorn avèque jo e tots mos biens son a tu. Mès falèva hèser ribòta e se rejoïr percequé ton frair qu’es aishiu èra mòrt e es ressuscitat, èra perdut e es retrobat. »

Una auta version garonesa :

1. Un òme avèva sonque dus hilhs. Lo mèi june dishut (ou : dissut) a son pair : « Quò’s temps qu’èsti mon mèste e qu’augi sòus. Fau que pusqui me’n anar e que vegi peís. Partatjatz vòste bien e balhatz-me çò que divi auger. » « Ò, mon hilh, ce dishut lo pair, coma vòs. Ès un meishant e seràs punit. » Pui, obrent una tireta, partatgèt son bien e ne’n hasut  duas parts.

2. Chic de jorns après, lo meishant hilh se’n angut deu vilatge en hasent lo gloriós e shens díser adiu a digun. Traversèt fòrt de lanas, bòis e ribèiras, e arribèt dens una granda vila, on despensèt tots sons sòus. Au cap de quauques mes, li falut vénder sas pelhas en d’una vielha fama e se logar coma vailet : l’envièren aus camps per gardar los ases e los beus.

3. Lavetz, estut fòrt malurús. N’aujut pas mèi de lèit per dromir la nuit, ni mèi nat huc per se cauhar quand hasèva fred. Avèva a còps tant hame que  s’auré bien minjat aqueras hulhas de caulet e aqueths fruits porrits que minjan los pòrcs ; mès digun li balhèva ren.

4. Un desser, lo vente voit, se dishèt tombar sus un selòt, gueitant per la  frièsta los ausèths que volèvan leugèirament. Apui vit paréisher la lu[n]a e las estelas, e se dishut en plorant : « Labàs, l’ostau de mon pair es plen de vailets qu’an pan e vin, eus e hormatge, coma ne’n vòlen. Pendent ’queth temps, jo, me mòri de hame (ou : d’hame) ací.

5. E ben, vau me levar, me’n ang’rèi trobar lo pair e li dirèi : « Hiri un pecat quòra voluri vos dishar. Aujuri grand tòrt, e fau que me puníssitz, qu’ec sabi. M’apèritz pas mèi vòste hilh, treitatz-me coma lo darrèir de vòstes vailets. Esturi copable, mès perissèvi lunh de vos. »  »

6. Lo pair èra dens son casau e acabèva d’arrosar sas flors ; vesitèva los pomèirs e los rasims. Quòra vit venir suu camin son hilh tot caperat de susor e de possièra, trainant la cama, tot escàs s’ec podèva créser
Se demandèt se falèva  que lo punissi o que li perdonèssi. A la fin, damb los plors dens los ulhs, tendent los braç, se gitèt a son còth e lo potonegèt.

7. Apui hit sheitar son hilh ; aperèt sas gents e los vesins : « Vòli l’aimar coma avant, lo praube dròlle, ce dishut tanlèu qu’esturen amassats. Es estat prampó punit : que digun li repròishi ren, adara. Venetz lo véser ; portatz-li viste una bròia vèsta, botatz-li un anèth au dit e novèras cauçuras aus pès. Poiratz tanben gahar fesans, guits, e menar un vetèth tuadèir ; vam béver, minjar amassa e hèser una granda hèsta. »

8. Los vailets aubeíren au mèste e botèren un bròi tavalhon sus la taula. Au mème moment, lo hilh ainat se’n tornèva de la caça damb sons cans : « Qu’es aqueth barsalh ? s’escridèt en sacrant. Cresi que càntatz ací ; n’es pas tròp lèu que torni. Ètz pèc, mon pair ? »

9. « Non, mon hilh, n’ec sui pas, ce respondut lo vielh. Se hèsi aquò, quò’s perce que sui tot joiús. Càntam e som urús, perçò qu’am de qué. Qu’ec vòlis o non, fadrà que cantis tu tanben e que te rejoíssis damb nosauts, perçò que ton frair qu’èra mòrt es reviscolat. Quò’s coma se venèva de nèisher ; gèir èra perdut, anuit l’am retrobat. »

Medòc / Imne daus Tradinaires

Classé dans : Medòc,Musica e cançons — Lo Sarmoneir @ 9 h 31 min
Hadetz portar de que har la ripalha / I a ren de tèl pre parlar lo patoàs
N’em pas totjorn las mans a las pòchas / Sèm pas fenhants quand nos fau bambochar
 
1. Aquò’s nosauts que sèm los Tradinaires / E sèm totjorn prèstes a nos esgaiar
Mès fadrà bien, cara sabem pas gaire / Que nos botièm tots a parlar patoàs
 
2. Luvar lo veire es nòsta desencusa / La causa, au sòu, es de parlar patoàs
Ie arribarem ben tan chic que l’òm s’amurgue / Sèm pas aquí que pre nos arralhar
 
3. Em fòrt cercat pre trobar nòsta ensenha / Los uns volèn l’aperar l’Esquiròu
Mès n’i avè bien una demi-dotzena / Qu’aurén aimat puslèu lo Rossinhòu !

Cubzagués / Salut as vielhs molins (J. Allain)

Classé dans : Literatura,Nòrd Gironda (riba dreta de Dordonha) — Lo Sarmoneir @ 9 h 20 min
Pusque, modestament, vòli per eths escriure
Un mòt d’admiracion.
Son tots la: Montalòn, Cubzac (Cuzat), Peiralevada,
Sent-Roman… dens l’èr pur de ‘quela matinada,
Engrumant lurs cançons.
Lo vent fresc s’a levat, lo vent que sovent manca
Lo molinèir, còifat de sa boneta blanca
A leishat son somelh
Dens son pilòt de blat remuda a plenas palas
Sa mòla vai grusar tot aquò, car las alas
Viran au grand solelh
Tic tac tic tac – que l’un a son vesin responde
La farina ferà dau pan per tot lo monde
Lo molin es valent
Ne s’a pas repausat un jorn dempei mestiva
Dau freit de son trabalh vodré que shacun vive
……
Mès la brisa pus calma anfin immobilisa
Des grands braç coratjós la  vela blanca o grisa
Lo molin arrestat
Coma un òme esbafat d’ager corrut tròp viste
Es urús de drumir. La  colina es pus trista
Dens l’immobilitat
E l’un diré alòrs, tant sanja lo mistère
Coma das grandas crotz, simbòle de prièra
Pura imatja d’amor
Sinhe dau cièl vèrs qui l’anma a pena esvelhada
Demanda lo matin, faça au tarrèir tornada
Lo pan de shaque jorn
Tot ce que disi la, ‘quò n’es qu’un rèive estrange
Lo progrés a vingut : “Fau que tot aquò sange”
Dissut en arribant
La vila a englotit nòstes petits vilatges
Nos an tot pris, ‘queths gents que se disen pus sages
E pus sabents qu’avant.
Tots les molins aimats das campanhas anticas
Ne seràn jamès mèi que de vielhas relicas
Son frapats sens perdon
Adara gueitatz-les : sens ala ni sens tèsta
Tot pròishe sembla estar que quauquorren protesta
Contra ‘queth abandon
De lurs flancs deishirats shaca pèira que tomba
‘Quò’s un brin dau passat que descend dens la tomba
Quand n’i seram pas mèi,
‘queths amics dont les elhs an gardat l’abituda
Que ‘quò’s que restarà ? Desèrt e solituda
En haut dau grand tarrèir
Ò ! quand vingrà ‘queth temps, escotatz-me mainatges !
Si vos an[atz] alòrs vesitar ‘queths paratges
Sigetz emocionats
E pusque l’avenir ne pòt se har coneishre,
Aimatz en vòste esprit doçament har reneishre
L’ombra des jorns passats
E que l’anma des vielhs, qu’an vist les molins mòrre
A costat de vosauts a tot moment damòre
Prèsta a vos sostenir
Dens les meishants camins de vòste lòng viatge
Que vos done surtot la fòrça e lo coratge
De bien vos sovenir

Cubzagués / Partem tots en vendonhas

Classé dans : Musica e cançons,Nòrd Gironda (riba dreta de Dordonha) — Lo Sarmoneir @ 9 h 19 min

Sivant : Eric ROULET, Culture et musique populaires en Gascogne, Princi Negue, 2004.

REFRIN
Partem tots en vendonhas
Per se rogir la tronha
Minjar dau rasim, beure dau bon vin, se levar de bon matin (x 2)
 
1- Quan la clòcha resona, au lèit i a pas mèi persona
Tot lo monde es levat, abilhat, desbarbolhat
Las mongetas totas caudas son servidas sus la taula
Anem paire, freròt, fau anar tots far shabròt !
 
2- Las mongetas son fenidas, las taulas desbarrassadas
Gara au còp de canon dau costat de Semilhon
Partem tots a la vinha, que cadun se mete en linha
Per copar lo rasim que nos dona lo bon vin !
 
3- Las vendonhas son fenidas, las cubas totas remplidas
Fau cantar, fau dançar, en taula fau se plaçar
‘Quò’s aquí la gerbauda, tot lo monde canta en taula
Los que puiràn pas cantar puiràn totjorn estiflar !

Bordalés / Lo Revelh (Th. Blanc)

Classé dans : Literatura — Lo Sarmoneir @ 9 h 16 min
Non, res n’es pus bèth que lo jorn !
Aussi lèu que pareish l’auròra
Òm lo saluda avèc amor
Lo cièl chic a chic se colòra.
 
Aussí lèu que pareish l’auròra
L’estela dau matin pallís
Lo cièl chic a chic se colòra
L’ombra dens los prehonts blanquís.
 
L’estela dau matin pallís,
Dens la lutz palla perpiteja
L’ombra dens los prehonts blanquís
Lo nuatge dens l’èr flambeja.
 
Dens la lutz palla perpiteja
Quand pareish l’embrasat sorelh
Lo nuatge dens l’èr flambeja
La tèrra renèish dau somelh.
 
Quand pareish l’embrasat sorelh
L’audèth bequeja son plumatge
La tèrra renèish dau somelh
Lo concèrt comença au bocatge,
 
L’audèth bequeja son plumatge
Quau parfum desgatja la flor !
Lo concèrt comença au bocatge,
Dens l’èr s’espand una vapor. 
 
Quau parfum desgatja la flor !
Los prats son brilhents de rosada;
Dens l’èr s’espand una vapor
D’una doça tinta rosada.
 
Los prats son brilhents de rosada,
L’umble brin d’èrba a son rubís
D’una doça tinta rosada
Lo paisatge s’enrishís.
 
L’umble brin d’èrba a son rubís
Lo riu caqueta o bien murmura
Lo paisatge s’enrishís
Tot es joiús dens la natura.
 
Lo riu caqueta o bien murmura
Los audèths cantan a lur torn
Tot es joiús dens la natura
Non, res n’es pus bèth que lo jorn !

Sud Gironda / Totas las crabas de las lanas

Classé dans : Musica e cançons — Lo Sarmoneir @ 9 h 14 min

Cançon collectada en Sud-Gironda per Alphonse Lamarque de Plaisance, publicada en 1845.

Totas las crabas de la lana
Ne son pas au mème pastor
Tots los castèths dont son en França
Ne son pas au mème senhor

 

Mon Diu ! la nèit que tant es longa
Auprès d’aqueth vielhard jalós !
Tota la nèit que m’i damanda :
«Jana, on te n’atz vòstas amors ?»

 

«Jo ne n’èi pas, ni mèi ne’n vòli ;
Jo ne n’èi pas d’autes que vos.»
«Qui n’èra donc aqueth, la Jana,
Que parlèva assèir damb vos ?»

 

«Aquò qu’es un de mos beaux-frères
Que parlèva de mos nebots.»
«Perlasemblú ! si jo l’atrapi,
Lo tuarèi mèi baterèi vos !»

 

«N’ec haratz pas, mon amic Pièrre,
La maliça vos passarà ;
Que n’a bien passat en d’autes
Que l’avèn tan fòrta que vos.»

 

Totas las crabas de la lana
Ne son pas au mème pastor ;
Tots los castèths dont son en França
Ne son pas au mème senhor
123
 

Luxeetvolupte |
Actuel |
Newyorkcity2012 |
Unblog.fr | Créer un blog | Annuaire | Signaler un abus | Insidelayers
| Lanouvelleperspective
| love star